Gezelschapsspellen 7 Wonders Cities Handleiding

- 2 -“Het zijn niet de muren die een Stad maken, maar de mensen.”(Plato)Inhoud• 2 Wonder borden• 2 Wonder kaarten• 9 Tijdperk I Stad kaarten• 9 Tijdperk II Stad kaarten• 9 Tijdperk III Stad kaarten• 3 Tijdperk III Gilde kaarten• 6 Leider kaarten• 27 Schuld ches met waarde -1• 4 Schuld ches met waarde -5• 3 Diplomatie ches• 1 score boek• 1 spelregelsIn het kortDeze uitbreiding voor 7 Wonders laat je een ander aspect van de grote steden der Oudheid ontdek-ken. 27 nieuwe kaarten met nieuwe gebouwen met nooit eerder geziene eigenschappen. 3 Gilden, 6 Leiders en 2 Wonders completeren deze uitbreiding. 7 Wonders Cities kan met 8 spelers tegelijk gespeeld worden en bevat ook een team variant.

- 3 -Spel onderdelenWonder BordenDe Al-Khazneh van Petra en de Kathedraal van Byzantium zijn nieuwe Wonder borden.Hun eigenschappen worden omschreven op pagina 9.Stad KaartenDe Stad kaarten, zwart van kleur, zijn een nieuwe soort kaarten.Tijdens elk spel worden enkele willekeurig toegevoegd aan de Tijdperk I, II en III kaarten.Gilde en Leider KaartenDe nieuwe Gilden en Leiders worden aan de al aanwezige toegevoegd.Opmerking : sommige van deze kaarten kunnen alleen met de Cities uitbreiding gebruikt worden.Alle kaarten van deze uitbreiding hebben een masker symbool onderaan om ze makkelijker te kunnen sorteren na gebruik.Schuld FichesVanaf nu kunnen steden geld verliezen en zelfs schulden maken, aangegeven met Schuld ches (-1 WP en -5 WP).Diplomatie FichesDe Diplomatie ches worden gebruikt voor het nieuwe “Diplomatie” effect.Score BoekEen nieuw boek met scorebladen is bijgevoegd : hiermee kunnen de winstpunten van sommige Stad kaarten worden geteld, alsmede de team scores.VoorbereidingVoeg aan elk van de drie Tijdperk stapels evenveel zwarte kaar-ten (van het corresponderende Tijdperk) toe als er spelers zijn.Verduidelijking : kies de kaarten willekeurig zonder ze te bekijken.

De resterende kaarten worden gedekt terug in de doos gelegd en worden tijdens het spel niet verder gebruikt.De nieuwe Gilden worden toegevoegd aan de bestaande, maar het aantal Gilden dat gebruikt wordt blijft hetzelfde (aantal Gilden = aantal spelers + 2).De Schuld- en Diplomatie ches worden in het mid-den van de tafel gelegd samen met het geld en de Conict ches.Voorbeeld : Kurt speelt een spel met 6 spelers. Hij heeft de 7+ kaarten uit het basisspel verwijderd. Hij trekt willekeurig 6 Tijdperk I Stad kaarten, 6 Tijdperk II Stad kaarten en 6 Tijdperk III Stad kaarten en voegt deze resp. aan de stapels voor Tijdperk I, II en III toe. Hij voegt ook 8 Gilde kaarten aan de stapel voor Tijdperk III toe.

- 4 -Spel OverzichtAan het begin van elk Tijdperk krijgen de spelers een hand van 8 kaarten (i.p.v. 7 als in het basis spel).Tijdens elk Tijdperk zullen de spelers dus elk een extra kaart spelen.De andere regels met betrekking tot het spelverloop blijven onveranderd.De eigenschappen van de nieuwe kaarten worden beschreven op de volgende pagina’s, maar 2 nieuwe mechanismen hebben meer uitleg nodig: schuld en diplomatie.SchuldenEen kaart met het symbool veroorzaakt het verlies van geld aan alle tegenspelers van de speler die deze kaart gespeeld heeft.Elke tegenspeler moet het corresponderende bedrag aan de bank betalen of een Schuld che nemen voor elke onbetaalde munt. Het is mogelijk dit te verdelen, d.w.z.

een deel in geld betalen en voor de rest Schuld ches nemen.Aan het eind van het spel geeft elk Schuld che verliespunten aan een speler die ze in zijn bezit heeft.Verduidelijking :- de speler die een kaart speelt die geldverlies veroorzaakt wordt zelf nooit getroffen door die kaart.- de te betalen munten worden door de spelers aan de bank betaald.- de opgelopen schulden kunnen niet worden terug betaald.Belangrijk : geldverlies wordt altijd aan het eind van een ronde afgehandeld, nadat spelers hun kaarten hebben gespeeld, eventueel voor handel hebben betaald en/of geld hebben gekregen...Voorbeeld : de Lair kaart is net door Kurt gespeeld. Elke speler moet 2 geld aan het eind van de huidige ronde betalen. Joan besluit om te betalen en geeft 2 geld aan de bank. Cyril heeft slechts één geld in zijn voorraad en besluit deze te betalen, waardoor hij één Schuld che krijgt.

- 5 -DiplomatieElke speler die een kaart met het symbool speel neemt een Diplomatie che uit de voorraad en zet deze op zijn bord. SPEEL EERLIJKHet is eerlijk om je tegenspelers te melden dat je dit che neemt, om ze tijdens de volgende conict fase niet te verrassen. Tijdens de volgende Conict fase neemt de speler niet deel aan de conict resolutie en MOET dan het Diplomatie che afgeven. De speler telt als niet aanwezig tijdens de resolutie en krijgt dus geen enkel Conict che (over-winning of nederlaag). De twee naburige steden van de speler worden als aangrenzend beschouwd (enkel voor dit Conict) en handelen de resolutie af volgens de normale regels. Voorbeeld : Tijdens Tijdperk I speelt Tina de Residence kaart. Aan het eind van dat Tijdperk neemt Tina niet deel aan de conict resolutie.

Haar twee buren, Cyril en Kurt, vergelijken hun militaire kracht en nemen Conict ches alsof hun steden naburig zijn. Verduidelijking :- Een speler kan meerdere Diplomatie ches nemen, maar MOET er tijdens elke Conict resolutie één afgeven. - Een speler die een Diplomatie che heeft MOET deze tijdens de volgende conict fase gebruiken (zelfs als de speler militair sterker is als zijn naburige spelers). Mochten er slechts 2 spelers overblijven tijdens de conict resolutie, strijden ze tegen elkaar en krijgt iedere speler slechts een enkel che. Als er slechts 1 speler overblijft gebeurt er niets. Voorbeeld : Tijdens de Conict resolutie van Tijdperk II nemen Kurt en Alex niet deel (ze geven elk een eerder verkregen Diplomatie che af). Tina heeft geen Diplomatie ches meer over en moet dus strijden. Tina en Cyril vergelijken hun militaire kracht volgens de normale regels.

Tina wint maar krijgt slechts één Tijdperk II Conict che, omdat ze slechts één tegenstander had tijdens deze conict fase. Einde van het spelNet als in het basis spel van 7 Wonders eindigt het spel na Tijdperk III, na de Conict fase.

Elke speler telt het totaal aan punten van zijn beschaving en de speler met de meeste punten is de winnaar. Opmerking :- tel de Schulden mee in de “geld” rij van de score kaart, om het eenvoudiger te maken. - de punten voor de zwarte kaarten worden samen met die van de witte kaarten (Leiders) geteld. Voorbeeld : Kurt eindigt het spel met 3 Schuld ches. Omdat hij 5 geld in zijn voorraad heeft (1 punt), schrijft hij -2 punten (1 geld punt – 3 schuld punten) op in de geld rij van zijn scorekaart.

- 6 -Beschrijving van de KaartenPIGEON LOFT, SPY RING, TORTURE CHAMBERDeze drie kaarten hebben een symbool. Aan het eind van het spel mag de speler voor elk masker het wetenschap symbool van een aanwezige groene kaart in één van de twee naburige steden kopiëren. Verduidelijking :- Als een speler meerdere symbolen heeft, mag hij een gekozen kaart slechts éénmaal kopië-ren, en moet dus evenveel verschillende kaarten kopiëren als hij symbolen heeft. - Het is mogelijk om een symbool van een kaart te kopiëren waarvan de speler dezelfde kaart in zijn eigen stad heeft. - Een speler kan twee dezelfde kaarten kopië-ren (als hij genoeg maskers heeft) als beide na-burige steden een kopie hebben (kopieer b. v. een Workshop kaart uit de linker stad en een tweede Workshop kaart uit de rechter stad). Voorbeeld : Aan het einde van het spel heeft Alex 2 kaarten met het symbool.

De speler links van hem heeft slechts één groene kaart met het Sextant symbool. De speler rechts van hem heeft geen groene kaarten gespeeld. De eerste van Alex telt daa-rom als een symbool, maar zijn tweede is nutteloos omdat er geen andere kaarten zijn die gekopieerd kunnen worden. Als de speler links van Alex 2 groene kaarten had met elk een symbool, zouden de 2 maskers van Alex geteld hebben als. GAMBLING DENDe speler neemt 6 geld van de bank. De nabu-rige spelers krijgen elk 1 geld van de bank. MILITIA, MERCENARIES, CONTINGENTDeze drie kaarten geven meer schilden dan de rode kaarten in het corresponderende Tijd-perk (resp. 2/3/5 Schilden). HIDEOUT, LAIR, BROTHERHOODDeze drie kaarten leveren winstpunten op en veroorzaken schulden : elke andere speler moet resp. 1/2/3 geld aan de bank betalen aan het einde van de ronde waarin deze kaart is gespeeld (of Schuld ches nemen).

- 7 -Beschrijving van de KaartenCLANDESTINE DOCK (EAST / WEST)Elke beurt krijgt de speler een korting van 1 geld op de eerste grondstof (bruin of grijs) die hij van een naburige stad koopt (links of rechts, afhankelijk van het symbool). Deze korting is cumulatief met b. v. die van een Market : de eerste gekochte grondstof kan dus eventueel gratis zijn. Voorbeeld : Alex heeft een Market en een Clandestine Dock (East). Hij koopt een Stof- en een Steen grondstof van zijn rechter naburige stad (Oost) : de stof kost hem 0 geld (1 geld korting van de Market en 1 geld korting van de Clandestine Dock) en de steen kost hem 2 geld. OF, de steen kost hem 1 geld (1 geld korting van de Clandestine Dock) en de stof kost hem 1 geld (1 geld korting van de Market).

SEPULCHER, CENOTAPHDeze kaarten leveren winstpunten op en de andere spelers moeten 1 geld aan de bank be-talen voor elk Overwinning che dat ze hebben (ongeacht de waarde). ARCHITECT CABINETNadat de Architect Cabinet gespeeld is, kan een speler de fasen van zijn Wonder bouwen zonder de grondstofkosten te hoeven betalen. Verduidelijking : De geldkosten voor sommige Wonder fasen moeten echter nog steeds betaald worden (b. v. Petra). SECRET WAREHOUSEElke ronde produceert deze kaart een gronds-tof naar keuze uit diegene die de stad van de speler al produceert door grijze of bruine kaar-ten of de initiële grondstof van zijn bord. Verduidelijking : met het Secret Warehouse kan de speler niet de productie van gele, witte of zwarte kaarten verdubbelen (Forum, Cara-vansary, Bilkis en Black Market).

BLACK MARKETElke ronde produceert deze kaart een gronds-tof naar keuze uit diegene die de stad van de speler nog niet produceert door grijze of bruine kaarten of de initiële grondstof van zijn bord. Verduidelijking : de grondstoffen verkregen door gele, witte en zwarte kaarten tellen hiervoor niet mee en kunnen dus eventueel gekozen worden.

- 8 -Beschrijving van de LeidersDe Leaders en Cities uitbreiding zijn compatibel en je kunt 7 Wonders met beide gecombineerd spelen. We raden je echter aan om Cities te leren kennen door het eerst zonder de Leaders uit-breiding te spelen. BERENICENadat ze in het spel is gekomen wordt elk bedrag dat uit de bank wordt genomen ver-meerderd met 1. Deze verhoging is gelimiteerd tot één geld per ronde. Voorbeeld : een kaart aeggen levert 4 geld op, een taverne 6,. Verduidelijking : geld gegeven door naburige spelers voor de koop van grondstoffen geld niet als komend van de bank. Koningin van Egypte. Deze voorgangster van Cleopatra is bekend door twee dingen : de constellatie die naar haar is vernoemd en de munt met haar beeltenis, de eerste in de geschiedenis met het portret van een vrouw. CALIGULADe speler kan één zwarte kaart per Tijdperk gratis bouwen. Romeinse Keizer.

Zijn korte heerschappij wordt vaak met een bloedige, ontuchtige en despotische periode geasso-cieerd, waarin alles een voorwendsel was om monumenten ter zijner glorie op te richten. DARIUSElke zwarte kaart levert 1 winstpunt op aan het einde van het spel. Persische Heerser. Geboren in een opstandige tijd, werd zijn heerschappij gemarkeerd door de forticatie van de grenzen van het rijk. Voornamelijk bekend voor het laten bouwen van een complete stad : Persepolis. DIOCLETIANNadat hij in het spel is gekomen krijgt Diocle-tian 2 geld voor elke zwarte kaart die de speler bouwt. Romeinse Keizer. Van alle heersers van Rome was hij degene wiens economische hervormingen het diepgaandst waren met grote gevolgen. Zijn systeem van belastingen voor lan-deigenaren zou lange tijd als model gebruikt worden in de westerse middeleeuwen.

)Vrouw van Pericles, bekend om haar kennis en cultuur, die haar respect en admiratie opleverden waarmee ze de den-kers en staatsmannen van haar tijd beïnvloedde. SEMIRAMISNadat ze in het spel komt telt elk Nederlaag che als een Schild symbool voor de volgende Conict fasen. (Leg je Nederlaag ches op de Semiramis kaart om dit te verduidelijken). Semiramis is een idee van Gled Semenjuk, ingezonden tijdens de Semiramis wedstrijd.

- 9 -Beschrijving van de GildenCOUNTERFEITERS GUILDDe kaart levert 5 winstpunten op en veroor-zaakt een verlies van 3 geld voor elke andere speler.GUILD OF SHADOWSDe kaart levert 1 winstpunt op voor elke zwarte kaart in de twee naburige steden.Beschrijving van de WonderenDe Al-Khazneh van Petra -A-De eerste fase levert 3 winstpunten op.De tweede fase kost 7 geld om te bouwen en levert 7 winstpunten op.De derde fase levert 7 winstpunten op.De Al-Khazneh van Petra -B-De eerste fase levert 3 winstpunten op en veroorzaakt een verlies van 2 geld voor elke andere speler.De tweede fase kost 14 geld om te bouwen en levert 14 winstpunten op.De Saint-Sophie Kathedraal van Byzantium -A-De eerste fase levert 3 winstpunten op.De tweede fase levert een Diplomatie che en 2 winstpunten op.De derde fase levert 7 winstpunten op.The Saint-Sophie Kathedraal van Byzantium -B-De eerste fase levert een Diplomatie che en 3 winstpunten op.De tweede fase levert een Diplomatie che en 4 winstpunten op.MOURNERS GUILDDe kaart levert 1 winstpunt op voor elk Overwinning che in elk van de twee naburige steden.Verduidelijking : de waarde van de Overwinning ches (1, 3 of 5 punten) doet niet ter zake.

- 10 -Regels voor 2 spelersDe regels voor 2 spelers blijven ongewijzigd, maar hebben enige verduidelijking nodig :Schulden- Als de Vrije Stad geld moet afgeven bepaalt de speler die deze stad speelt in deze ronde of hij geld betaalt of Schuld ches neemt. - Als de Vrije Stad een kaart speelt die geldverlies veroorzaakt, worden beide spelers getrof-fen (de speler die de kaart voor de Vrije Stad heeft uitgekozen is niet uitgezonderd). Diplomatie- Als de Vrije Stad een Diplomatie che speelt neemt het niet deel aan het conict van het corresponderende Tijdperk en de twee spelers staan onderling één keer tegenover elkaar. Regels voor 8 spelersMet de volgende regel aanpassingen kun je met 8 spelers spelen. Bereid het spel voor zoals voor een spel met 7 spelers (alle Tijdperk I, II en III kaarten van het basis spel, 9 Gilden en 7 zwarte kaarten voor elk Tijdperk).

Deel aan het begin van ieder Tijdperk 7 kaarten uit aan elke speler. Elke speler speelt er dan 6, net als in het basis spel van 7 Wonders. Opmerking : het spel met 8 spelers is voornamelijk bedoeld voor de team variant. Regels voor team variantTijdens je spellen met 4, 6 en 8 spelers kun je 7 Wonders nu spelen met een variant voor 2-speler teams. De teamleden moeten naast elkaar zitten. Overzicht van een TijdperkTijdens het spel mogen de teamleden vrij overleggen en elkaar hun handkaarten laten zien (inclu-sief Leider kaarten als die uitbreiding ook wordt gebruikt). Een speler moet zijn eigen grondstoffen gebruiken voordat hij van één van zijn buren koopt. Het is niet toegestaan dat teamleden :- geld delen,- kaarten ruilen,- niet voor handel tussen hen betalen,- grondstoffen van elkaar kopen voor een gebouw dat ze gratis d. m. v. een keten kunnen bouwen.

Als een speler een kaart speelt die geldverlies veroorzaakt, moet de teamspeler dat ook betalen. In de team variant verschillen de conict resolutie en Diplomatie van het basis spel.

Team resolutie van conictenIn de team variant voeren de teamleden geen oorlog met elkaar. Elke speler staat enkel tegenover zijn andere naburige stad. Opmerking : tijdens de Conict resolutie worden de verkregen ches verdubbeld :- een zege tijdens Tijdperk I levert 2 Conict (Overwinning) ches op van waarde 1,- een zege tijdens Tijdperk I levert 2 Conict (Overwinning) ches op van waarde 3,- een zege tijdens Tijdperk I levert 2 Conict (Overwinning) ches op van waarde 5. - elk verlies levert 2 Conict (Nederlaag) ches op van waarde -1. Team diplomatieEen speler die een kaart met het symbool speel neemt een Diplomatie che van de bank en legt deze op zijn bord. Tijdens het volgende conict neemt de speler nog steeds deel aan de resolutie maar hij en zijn.

- 11 -opponent nemen slechts één enkel Conict che i. p. v. twee. Het gebruik van het Diplomatie che is verplicht; daarna wordt deze afgelegd. Verduidelijking :- Het gebruik van een Diplomatie che door een speler heeft geen werking voor zijn teamgenoot. - Het is mogelijk dat een speler een conict wint ook al heeft die speler een Diplomatie che gespeeld. - Als beide teamleden een Diplomatie che hebben, nemen ze elk één enkel Conict che net als hun tegenstanders. Voorbeeld : Cyril en Tina zijn teamgenote. Tijdens de Conict resolutie van Tijdperk III gebruikt Cyril een Diplomatie che. Hij verliest het conict (zijn tegenstander is militair sterker) : hij krijg enkel 1 Nederlaag (-1) che en zijn tegenstander enkel 1 Overwinning (+5) che. Onafhankelijk daarvan wint Tina haar conict en zij krijgt 2 Overwinning (+5) ches en haar tegenstander 2 Nederlaag (-1) ches.

Einde van het spelElke speler telt zijn winstpunten en daarna tellen de teamgenoten hun score bij elkaar op om hun teamscore te bepalen. Het team met de hoogste score wint. F. A. Q. CreditsAuteur : Antoine BauzaOntwikkeling : «De Belgen met Sombreros» ofwelCédrick Caumont & Thomas ProvoostIllustraties : Miguel CoimbraLayout : Alexis VanmeerbeeckRegel revisies : Matthieu Bonin, Sylvain ThomasNederlandse vertaling : Humphrey Clerx7 Wonders Cities is een spel van REPOS PRODUCTION. © REPOS PRODUCTION 2012. ALLE RECHTEN VOORBEHOUDEN. Dit materiaal mag slechts voor privé doeleinden gebruikt worden. Telefoon + 32 (0) 477 254 518Lambert Vandervelde Straat 71170 Brussel - Belgiëwww. rprod.

Dank aan : Pierre Poissant Marquis, Christophe de PreuxDeze uitbreiding is opgedragen aan Esteban Bauza, geboren tijdens de laatste dagen van de ontwikkeling. V : Wat gebeurt er als een speler met Halicar-nassus (of Solomon) een Diplomatie kaart uit een afgelopen Tijdperk speelt. A : De speler neemt een Diplomatie che en zal deze moeten gebruiken tijdens de vol-gende Conict resolutie. V : Als Nero me tijdens een Conict resolutie 2 geld geeft voor mijn overwinningen, krijg ik dan 1 of 2 extra geld met Berenice. A : 1 geld (de Conict resolutie telt als een ronde op zich). V : Is de eigenschap van Berenice cumulatief met de Leiders die geld opleveren (Hatshe-put, Diocletian, Vitruvius, etc. ). A : Ja, elk geld gekregen van de bank krijgt een bonus van 1 geld, maar die bonus is gelimitee-rd tot 1 geld per ronde (b. v. voor Hatshepsut).

-1 1-11A A A1A A116119221111- 12 -Beschrijving van de SymbolenElke speler, anders dan degene die de kaart gespeeld (of de Wonder fase gebouwd heeft) heeft, moet het aangegeven geld aan de bank betalen. Voor elk geld dat de speler niet wil of kan betalen, neemt deze een Schuld che. De speler neemt een Diplomatie che. Aan het van het huidige Tijdperk geeft de speler dit che af en neemt niet deel aan de Conict resolutie. Hierdoor strijdt de stad links van de speler tegen de stad rechts van de speler. Opmerking : het effect van Diplomatie ches is anders als met de team variant wordt gespeeld. Aan het einde van het spel, kopieert het masker het wetenschap symbool van een groene kaart aanwezig in één van de twee naburige steden. De speler krijgt elke ronde een korting van 1 geld op de eerste grondstof die hij van een nabu-rige stad koopt (links of rechts, afhankelijk van het symbool).

De kaart produceert elke ronde een extra grondstof naar keuze uit degene die al in de eigen stad door grijze of bruine kaarten of initiële grondstof van het wonder bord aanwezig zijn. De kaart produceert elke ronde een extra grondstof naar keuze uit degene die niet in de eigen stad door grijze of bruine kaarten of initiële grondstof van het wonder bord aanwezig zijn. Elke speler, anders dan degene die de kaart gespeeld heeft, moet 1 geld aan de bank betalen voor elk Overwinning che in zijn bezit. Elke speler, anders dan degene die de kaart gespeeld heeft, moet 1 geld afgeven voor elke Wonder fase die hij al gebouwd heeft. De kaart levert 1 geld op voor elke zwarte kaart in de stad van de speler op het moment dat deze kaart gespeeld wordt (incl. deze kaart zelf). Aan het einde van het spel levert deze kaart 1 winstpunt op voor elke zwarte kaart aanwezig in de stad van de speler (incl.

Aan het einde van het spel levert deze kaart 1 winstpunt op voor elk Overwinning che aanwezig in de stad van de speler. De speler neemt 6 geld van de bank. De twee naburige spelers krijgen elk 1 geld van de bank. De speler neemt 9 geld van de bank. De twee naburige spelers krijgen elk 2 geld van de bank. Nadat de Architect Cabinet in het spel komt, kan de speler zijn Wonder fasen bouwen zonder de grondstofkosten te moeten betalen. De kaart is 1 winstpunt waard voor elk Overwinning Conict che aanwezig in de twee naburige steden. LEIDERSNadat ze in het spel komt, wordt elk bedrag dat de bank aan de speler betaalt met 1 verhoogd. Deze bonus is gelimiteerd tot 1 geld per ronde. De speler kan één zwarte kaart per Tijdperk gratis bouwen. Nadat hij in het spel komt krijgt de speler 2 geld voor elke zwarte kaart die hij bouwt. Elke zwarte kaart levert 1 winstpunt op aan het einde van het spel.