ATAG Energion 8 Handleiding

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 4 VOORWOORD De Energion warmtepomp van ATAG is een modulair opgebouwd toestel voor centrale verwarming en optioneel tapwaterbereiding en vrije koeling. De toestellen voldoen aan het kwaliteitskeur Warmtepompen voor ruimteverwarming, koeling en tapwaterbereiding. Het toestel is geconstrueerd voor montage aan de muur en functioneert geluidsarm. De Energion warmtepomp kan aangesloten worden op een elektronische aan/uit kamerthermostaat of elektronische thermostaat met batterijgevoede klokfunctie. De afbeeldingen in deze installatie handleiding kunnen afwijken van de daadwerkelijke uitvoering. Wijzigingen voorbehouden. Gebruik conform de voorschriften De Energion warmtepompen zijn volgens de laatste stand der techniek en erkende veiligheidstechnische voorschriften geproduceerd.

De toestellen zijn alleen geschikt voor toepassing in gesloten huishoudelijke cv- of tapwaterinstallaties. Elk ander afwijkend gebruik is voor risico van de installateur of gebruiker en geldt als niet conform de voorschriften. Voor eventuele schade voortvloeiend uit het niet juiste installatie en/of gebruik is ATAG Verwarming Nederland B.V. niet aansprakelijk. Het is alleen toegestaan om de ATAG warmtepomp te installeren in een vorstvrije ruimte. Raadpleeg voor de juiste installatie en het juiste gebruik deze bedienings- en installatiehandleiding. Neem bij vragen contact op met ATAG Verwarming Nederland B.V.. Conformiteitsverklaring Met de CE-markering wordt aangegeven dat de ENERGION warmtepompen van ATAG Verwarming Nederland B.V.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 10 1. INSTALLATIE ENERGION WARMTEPOMP 1. 1 Algemeen Voordat u met de installatie van de Energion warmtepomp begint, moet eerst worden gecontroleerd of aan alle voorwaarden gesteld in 1. 2 Installatierichtlijnen is voldaan. Let er bij het afnemen van de mantel op dat er delen zijn die onder een levensgevaarlijke spanning (400 V wisselspanning) staan. Raak deze onderdelen nooit aan zonder het toestel eerst spanningsloos te hebben gemaakt. Het toestel mag pas onder spanning worden gezet nadat alle onderdelen volgens voorschrift zijn geplaatst en het bron- en cv-systeem zijn gevuld. Het is mogelijk voor korte tijd zonder bronsysteem op noodbedrijf te draaien, alle verwarmings- en warmwaterfuncties worden dan door het 4 kW elektrisch uitgevoerd.

In geval van onbekendheid met het fenomeen warmtepompen is het aan te bevelen eerst de algehele werking van een warmtepomp en de specifieke werking van de Energion te bestuderen. Een goede bron van informatie is ook de ISSO 72 richtlijn. Koudemiddel R 407 C De warmtepomp is met het veilige koudemiddel R 407 C gevuld. Het koelsysteem bevindt zich binnen in het gesloten compressorblok. Dit compressorblok mag beslist niet worden geopend of beschadigd. 1. 2 Installatierichtlijnen De warmtepomp mag afhankelijk van het type aan een gesloten (water-glycol of water) bronsysteem en een gesloten laag temperatuur cv-installatie worden aangesloten. Het is belangrijk dat de doorstroming van het bron- en cv-systeem in alle gevallen wordt gegarandeerd. Zowel het bron- alsook het cv-systeem moeten door geautoriseerde vakmensen volgens onderstaande richtlijnen worden geïnstalleerd: 1.

Plaats bij voorkeur de warmtepomp op de begane grond in verband met extra bronleidingen in de woning. Bijvoorbeeld in een bijkeuken of een kast naast de voordeur. 2. Er moet een koudwaterkraan aanwezig zijn in de nabijheid van de warmtepomp. 3. De warmtepomp wordt bijvoorkeur aangesloten op een werkschakelaar.

De warmtepomp moet worden aangesloten op een 3 fase 400 Volt wisselspanningsnet voorzien van een nul en aarde. 4. De installatie moet afgezekerd zijn op 16 AT (traag) en voorzien zijn van een aardlekschakelaar. 5. De aansluiting op het bron- en cv-systeem moet voorhanden zijn. Wees ervan overtuigd dat alle vuil uit de installatie is verwijderd. Is dit niet het geval, dan grondig spoelen. In het cv-systeem mogen geen chemische middelen worden toegepast. 6. Bij de installatie van de warmtepomp moet voor service en onderhoud min. 30 cm ruimte rondom worden vrijgehouden. 7. De warmtepomp en boiler moeten aan een vlakke wand met voldoende draagkracht worden opgehangen (Dichtheid 200kg/m 3). Het minste kans op resonantie is er als de warmtepomp zo dicht mogelijk bij een hoek of dwarsmuur hangt. Bij onvoldoende stevige wand- en/of vloerconstructies kan resonantie ontstaan met lawaai tot gevolg.

Gasbeton scheidingsmuren en gipsplaatwanden binnen de woning voldoen doorgaans niet aan. Buitenmuren en geïsoleerde spouwmuren tussen 2 woningen of tussen garage en woning doorgaans wel. 8. Het is niet aan te bevelen de warmtepomp zonder meer tegen een scheidingswand met een verblijfruimte te monteren. 9. De opstellingsruimte waar de warmtepomp wordt geïnstalleerd moet vorstvrij blijven. Dit geldt ook voor de afvoer van de inlaatcombinatie. 10. Het is aan te bevelen om een lucht/vuilafscheider in de bronleiding te monteren. 11. De warmtepomp moet worden geïnstalleerd volgens: - NEN 3028 Veiligheidseisen voor centrale verwarmingssystemen. - NEN 1010 Veiligheidsbepalingen voor laagspanningsinstallaties. - NEN 1006 Algemene voorschriften voor drinkwater-installaties.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 11 1.3 Verpakking De ATAG warmtepomp wordt geleverd op een pallet. Op deze pallet bevinden zich de volgende dozen: Verpakking Inhoud Afmeting lxbxh in cm Gewicht in kg Materiaal Doos 1 Compressorblok 63x42x65 80 Karton Doos 2 Toebehoren Installatievoorschrift Elektrische regelaar Hydraulische blokken 72x47x34 25 Karton Doos 3 Achterwand met evt. koelunit en voormantel 113x63x53 20 / 30 Karton De bijbehorende boilertypen zijn verpakt in afzonderlijke dozen afhankelijk van het type. Verpakking Inhoud Afmeting lxbxh in cm Gewicht in kg Materiaal Doos 1 150 l RVS boiler horizontaal of verticaal 119x66x68 70 Karton Het installatievoorschrift bevindt zich in de doos met toebehoren. Laat de onderdelen zo lang mogelijk in de verpakking om beschadiging te voorkomen.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 12 1.4 Montage en installatie van de warmtepomp Bij de montage en installatie van de warmtepomp moeten achtereenvolgens de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd: Vooraanzicht Achterwand van de warmtepomp monteren Bepaal de plaats van de warmtepomp. Houd rekening met een vrije ruimte rondom van 30 cm. Teken de bevestigingsgaten af; Boor drie gaten van 10 mm op de gemerkte plaatsen waar de achterwand uiteindelijk aan wand wordt gemonteerd. Plaats de drie meegeleverde S10 pluggen in de boorgaten; Monteer aansluitend de achterwand met de drie meegeleverde M8 houtdraaibouten en ringen aan de wand. Om het monteren van het compressorblok te vergemakkelijken kan een eventueel optioneel geplaatste koelunit gemakkelijk verwijderd worden. Neem m.b.v. een schroevendraaier de leidingklemmen los.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 13 Bronzijdige installatie De warmtepomp is uitsluitend geschikt voor aansluiting op een gesloten bronsysteem. De aansluitingen voor „bron-in“ en „bron-uit“ bevinden zich aan de linker onderzijde van de achterwand. De maat van de bron aansluitingen direct uit de warmtepomp is 28 mm. Brijn/water-gesloten-bronsystemen Het bronsysteem bij brijn/water moet met een mengsel van water en glycol met een verhouding van 33% glycol worden gevuld. Deze mengverhouding biedt een bescherming tot -15°C. Water/water-bronsystemen Bij een watergevuld bronsysteem moet het grondwater door een wisselaar gescheiden worden van de verdamper. Met behulp van het bronventielcontact kan eventueel een tweede bronpomp of een klep bediend worden.

Bij de installatie van het bronsysteen moet het volgende in acht worden genomen: Het is aan te bevelen om 28 mm afsluiters in het bronsysteem te monteren; Ter voorkoming van hinderlijk condenswater moeten alle leidingen dampdicht worden geïsoleerd tot in de omkasting. Dit kan met het bijgeleverde dampdichte isolatietape; In het bronsysteem moet een vul-/aftapkraan met manometer worden gemonteerd; In het bronsysteem moet een expansievat worden geplaatst. Bepaal de inhoud aan de hand van de broninhoud, de temperatuur en de statische druk in het bronsysteem; Het is aan te bevelen om een lucht-/vuilafscheider (b. v. Spirovent) in de „bron-uit“-leiding van het bronsysteem te monteren; Plaats een veiligheidsoverstortventiel van 3 bar in de “bron-uit“-leiding. LET OP; Messing wartels van knelkoppelingen van VSH en Honeywell zijn NIET bestand tegen condens en amoniak uit dampdichte isolatie.

Ook het gebruik van gegalvaniseerde stalen leiding en gietijzer en niet roestvaststalen fittingen wordt afgeraden. Ook bij zorgvuldig aanbrengen van dampdichte isolatie kan door geringe condensvorming corrosie optreden.

De bij de Energion warmtepomp geleverde wartels en knelringen van het merk Giacomini zijn wel bestand tegen condensvorming en Amoniak uit dampdichte isolatie. De Giacomini wartels en knelringen zijn gemaakt uit speciaal zachtgegloeid messing. De wartels zijn zorgvuldig vernikkeld. Gebruik altijd goed passend gereedschap om beschadiging te voorkomen. Het verdient dan ook aanbeveling om knelverbindingen voor koperen bronleidingen van dit merk te gebruiken.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 14 CV-zijdige installatie De warmtepomp is alleen geschikt voor aansluiting op een gesloten cv-installatie. Voor een storingsvrij functioneren moet de cv-installatie door geautoriseerde vakmensen zijn aangelegd conform de voorschriften van de NEN 3028. De aansluiting voor retour (koud) en aanvoer (warm) bevinden zich aan de rechteronderzijde van de achterwand en zijn geschikt voor aansluiting met een 28 mm klemkoppeling. Bij de installatie van het cv-systeem moet het volgende in acht worden genomen: monteren - Om het cv-systeem met water te kunnen vullen of te kunnen aftappen moet een vul-/aftapkraan met manometer in de cv-leiding worden gemonteerd; - In de retourleiding van de cv-installatie moet een expansievat worden geplaatst.

Bepaal de inhoud aan de hand van de inhoud van het cv-systeem, de temperatuur en de statische druk in het cv-systeem; - Het is aan te bevelen om een Spirovent lucht-/vuilafscheider in de retourleiding van het cv-systeem te monteren; - Plaats een veiligheidsoverstortventiel van 3 bar in de “CV-retour“-leiding. - Bij installaties met zones die zijn uitgerust met thermostatisch geregelde ventielen moet worden gewaarborgd dat er altijd voldoende doorstroming is. Dit is mogelijk m.b.v. een direct gevoed laagtemperatuursysteem waarover een minimale flow gegarandeerd wordt, zie de technische specificaties.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 15 Compressorblok Het compressorblok is het hart van de warmtepomp. Deze unit wordt compleet inbouwgereed geleverd en moet aan ophangpunten in de achterwand gemonteerd worden. In het compressorblok bevinden zich de compressor, twee warmtewisselaars, twee drukschakelaars, het expansieventiel en de koelleidingen. Aan het compressorblok zijn aan de linkerzijde de aansluitingen voor de drukschakelaars en de 400 V voedingsspanning voor de compressor aangebracht. Aan de voorzijde bevinden zich vier aansluitingen waar later de hydraulischeblokken en de semi-flexibele leidingen aan worden bevestigd. LET OP. Het compressorblok nooit open maken omdat deze met speciale akoestische en thermische isolatie is gevuld. Leg het compressorblok nooit plat op zijn rug.

Bij het ophangen van het compressorblok moeten de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd: - Verwijder de doos van het compressorblok; - Hang het compressorblok in de bevestigingspunten van de achterwand van de warmtepomp. Door hem in de achterwand tot tegen de bovenrand op te tillen en dan rechtstandig te laten zakken, het compressorblok komt ca 4 cm onder de bovenrand van de mantel te hangen. - Het compressorblok centreert zichzelf precies in het midden van de achterwand; - Verwijder de vier rode beschermdoppen van de aansluitingen. Hydraulische blokken De warmtepomp is uitgerust met twee hydraulische blokken. De hydraulische blokken worden inbouwgereed geleverd. De hydraulische blokken zijn voorzien van een automatische vlotterontluchter en een circulatiepomp met aansluitkabel en connector.

Het hydraulische blok voor het cv-systeem is bovendien voorzien van een verwarmingselement van 4 kW/400 V met kabel en connector. In het hydraulische blok is tevens een maximaaltemperatuurbegrenzer, als beveiliging voor het verwarmingselement tegen droogkoken aangebracht. De resetknop bevindt zich aan de rechterzijde van het hydraulischeblok.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 16 1. 4. 1. 1 Bronzijdig hydraulische blok Allereerst wordt het bronzijdig hydraulische blok geïnstalleerd. Het bronzijdige hydraulische blok is te herkennen aan de cijfers 1 en 2 die zich aan de voorzijde van het isolatiemateriaal bevinden. Bij het monteren van het bronzijdig hydraulische blok moeten de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd: - Schuif het bronzijdig hydraulische blok over de onderste aansluiting van het compressorblok; - Schroef de bovenste wartelmoer van het bronzijdig hydraulische blok handvast aan het compressorblok. Zorg ervoor dat het bronzijdig hydraulische blok t. o. v.

de onderste aansluiting van het compressorblok wordt gecentreerd; - Gebruik uitsluitend de bij de Energion warmtepomp geleverde wartels en knelringen van het merk Giacomini - De Giacomini wartels en knelringen zijn gemaakt uit speciaal zachtgegloeid messing. De wartels zijn zorgvuldig vernikkeld. Gebruik altijd goed passend gereedschap om beschadiging te voorkomen. - Schuif de zwarte kunststof ring over de onderste aansluiting tegen het bronzijdig hydraulische blok en zet deze vast met meegeleverde moer; - Zorg ervoor dat het bronzijdig hydraulische blok met het aandraaien van de onderste aansluiting niet verschuift; - Draai de bovenste wartelmoer van het bronzijdig hydraulische blok vast. LET OP: Controleer alle bevestigingen en zet alles goed vast om resonanties te voorkomen. 1. 4. 1.

2 Cv-zijdig hydraulische blok Voor de montage van het cv-zijdig hydraulische blok gelden dezelfde werkzaamheden als bij het bronzijdig hydraulische blok. Het cv-zijdig hydraulische blok is herkenbaar aan de cijfers 3 en 4 die op de voorzijde van de isolatie is aangebracht. De voedingskabel van het verwarmingselement moet tussen het compressorblok en de aanvoeraansluiting van de cv worden gelegd. 1. 4. 1. 3 Flexibele leidingen De vier flexibele leidingen bevinden zich in de doos „Toebehoren“(doos 2) van de warmtepomp.

De beste montagevolgorde is van binnen naar buiten, bijvoorbeeld de volgorde 2 – 4 – 1 – 3. Let op dat bij de montage:  de flexibele leidingen spanningsloos recht naar voren wijzen,  het met kracht verbuigen ven de flexibele leidingen niet is toegestaan  de dampdichte isolatie niet beschadigd raakt.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 17 Elektronische regelunit De warmtepomp is voorzien van een elektronische regelunit. Deze zorgt voor de aansturing van het compressorblok, de twee hydraulische pompen, het verwarmingselement en de driewegkleppen voor boiler en/of koeling. Bovendien heeft de regelunit een belangrijke controlefunctie m. b. t. de veiligheid en het optimaal gebruik van de warmtepomp. Bij inbedrijfname en werking worden de verschillende functies verklaard. Het monteren van de regelunit zelf gaat als volgt:  Verwijder met de enkele schroef het onderdeksel  Hang de regelunit aan de twee schroeven aan de voorzijde van het compressorblok;  Bevestig de regelunit met de twee schroeven met de kunststof ring aan de onderzijde  Nadat alle kabels geplaatst zijn kan de kabelgoot in de daarvoor bestemde geleiding worden gemonteerd.

De interne kabels zijn voorzien van verschillende typen stekkers en worden aangesloten in connectoren in de zijkant van de regelunit, zie ook het aansluitschema in het deksel van de regelunit. Interne bekabeling  Voedingskabel met connector tussen de regelunit en het compressorblok;  Dukschakelaarkabel tussen regelunit en compressorblok;  CV- en bronpompkabels  Temperatuursensoren Bron-in en -uit en CV-aanvoer en –retour  Displaykabel  Optioneel voor toestellen water/water, de verdampersensor  Optioneel, de kabel voor de driewegklep van de koelunit Externe aansluitingen Onder de deksel bevinden zich stekkerblokjes met gecombineerde stekkers voor aansluiting van de externe bekabeling: Grote aansluitblok externe voeding  Voedingkabel, een gecombineerde of twee gescheiden; Bij enkelvoudige aansluiting de brug niet verwijderen.

 Boiler temperatuursensor (alleen specifiek voor Energion Boiler) of overbruggingsweerstand 2,1 kOhm  Buitenvoeler voor weersafhankelijke regeling (specifiek Energion)  Bus, nog niet beschikbaar  Extern uitschakelcontact, potentiaalvrij maakcontact schakelt de warmtepomp uit Stekkerblok X5  Aansluitmogelijkheid 2e CV-pomp Stekkerblok X6  Aansluitmogelijkheid extern bronventiel of relais voor bronpomp Stekkerblok X7  Boilerdriewegklepkabel (alleen bij gebruik van de Energion Boiler); , let op de blauwe Nuldraad in de onderste bij het PE teken, de zwarte draad in de L’, en de bruine draad in de L’’ (bovenste).

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 18 LET OP. De electrische aansluitingen in de Perilex wandcontactdoos of werkschakelaar moeten kloppen. Indien deze NIET kloppen dan de aansluiting in de Perilex wandcontactdoos of werkschakelaar wijzigen. NIET de fasedraden in het toestel omdraaien! 1.5 Aansluitschema regelunit. Schematische weergave van de Energion regelunit In bovenstaand schema is eenvoudig te herkennen op welke punten de verschillende kabels aangesloten moeten worden.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 20 Details aansluiting voeding en externe kabels Aansluiting 400 V op aansluitblok onder het onderste deksel van de regelunit LET OP : Brugverbinding niet losnemen bij enkelvoudige aansluiting Nul zorgvuldig op de goede positie, verwisselen met fase leidt tot ernstig defect regelunit en valt niet onder garantie Bij melding Error 38 de faes L2 en L3 verwisselen Stekkerblokjes X1, X5, X6, en X7

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 21 Bezetting stekkerblokjes voor aansluitingen op print regelunit. X1: Sensoraansluitingen:  1,2: Kamerthermostaat  3,4: Koelcontact, (potentiaalvrij)  5,6 Buitentemperatuurvoeler NTC  7,8 Boilertemperatuurvoeler.  9,10 Vrij contact voor Bus-aansluiting, niet actief  11,12 Extern uitschakelcontact, met potentiaalvrij contact mogelijkheid tot uitschakelen Warmtepomp. X5: 2e CV-pomp, van onder naar boven  Aarde  Vrij  Nul  Fase X6: Bronventiel, van onder naar boven  Aarde  Vrij  Nul  Fase X7: Boiler driewegklep, van onder naar boven  Nul blauwe draad  L’ zwarte draad  L’’ bruine draad 1.6 Aansluiting van sensoren en elektrische onderdelen Compressorblok De elektrische aansluiting bevindt zich aan de linkerzijde van het compressorblok. Steek de connector van het compressorblok in de hiervoor bestemde aansluiting.

Drukschakelaars In het compressorblok zijn twee drukschakelaars gemonteerd. Met deze drukschakelaars wordt gemeten of de compressordruk niet te laag of te hoog wordt. De aansluiting bevindt zich aan de linkerzijde van het compressorblok. Steek de connector van de drukschakelaarkabel in de hiervoor bestemde aansluiting. Temperatuurvoelers De warmtepomp is voorzien van vier temperatuurvoelers. In de twee buitenste leidingen (nummer 1 en 3) worden de twee temperatuurvoelers met de blauwe connectoren handvast gemonteerd. In de twee binnenste leidingen (nummer 2 en 4) worden de twee temperatuurvoelers met de rode connectoren handvast gemonteerd. De temperatuurvoelers worden aangesloten op de elektronische regelunit LET OP: Nooit met een sleutel of tang aandraaien anders beschadigt de dompelbuis.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 22 Elektrisch verwarmingselement Het verwarmingselement bevindt zich in het cv-zijdige hydraulische blok. Het verwarmingselement is voorzien van een geaarde connector. Sluit de connector aan op de daarvoor bestemde aansluiting rechts bovenin de regelunit. Druk de kabel in de kabelklemmetjes rechts op het compressorblok. CV- en Bronpompen De warmtepomp is voorzien van twee toerengeregelde pompen. De pompen zijn voorzien van geaarde connectoren. Sluit de beide connectoren aan op de elektronische regelaar. LET OP: Trek nooit met lopende pomp de stekker uit de regelunit, de traploze pompsturing kan hierdoor beschadigen. Kamerthermostaat De aansluiting bevindt zich aan de onderzijde van de warmtepomp. De kamer(klok)thermostaat wordt pos. 1 en 2 van het stekkerblokje X1 aangesloten.

De warmtepomp kan met alle gangbare aan/uit schakelende elektronische kamerthermostaten of aan/uit schakelende klokthermostaten (2-draads) functioneren die voldoen aan de navolgende eisen. - Stroomverbruik maximaal 10 mA; - Geen conventionele warmteversneller met anticipatieweerstand. - De aansluiting moet gescheiden zijn van aarde; - Het schakelcontact moet potentiaalvrij zijn. Het schakelen van de koeling De aansluiting voor het inschakelen van de koeling bevindt zich op het stekkerblok X1 pos 3 en pos 4. Om de koeling te kunnen schakelen zijn er een aantal opties mogelijk. Optie koelschakelaar: Het is mogelijk middels een normale schakelaar de koeling aan en uit te schakelen. Deze bevindt zich op een prettig bereikbare plaats, bijvoorbeeld naast de kamerthermostaat.

Omdat met name bij vloerkoeling een zekere anticipatie door de bewoner gewenst is kan dit een goede en goedkope oplossing zijn. Optie koelthermostaat: Het is mogelijk de koeling te schakelen met een aparte thermostaat.

Optie gecombineerde verwarmings- en koelthermostaat: Indien er gekozen wordt voor een gecombineerde kamerthermostaat, dan zijn er van diverse thermostaat fabrikanten uitvoeringen leverbaar die doorgaans met een gezamenlijke Nul werken. In dat geval moet deze Nul op de contacten 2 en 4 worden aangesloten. ATAG adviseert de Honeywell FocusPro met gecombineerde functie voor verwarmen en koelen. Weersafhankelijke regeling De elektronische regelaar maakt het mogelijk om de CV-aanvoertemperatuur weersafhankelijk te regelen. Deze weersafhankelijke regeling werkt zowel voor koeling als voor verwarming. Voor het gebruik van deze optie moet een buitenvoeler worden aangesloten. De weersafhankelijke regeling zal op basis van de buitentemperatuur en de ingestelde stooklijn de aanvoertemperatuur voor de cv-installatie berekenen. De stooklijn kan door de installateur zelf worden ingesteld.

De aansluiting voor de buitentemperatuursensor bevindt zich op stekkerblok X1, pos 5 en 6. Netspanning De warmtepomp moet bij voorkeur worden aangesloten met een vaste voedingskabel en een werkschakelaar. De warmtepomp moet aangesloten worden op een 400VAC/3P+N+GND/50Hz elektrische installatie. De installatie moet afgezekerd zijn op 16 AT (traag) en zijn voorzien van een aardlekschakelaar per 3 fasen. De externe bedrading moet voldoen aan NEN-1010 voorschriften voor laagspanningsinstallaties.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 23 1. 7 Installatie van de Energion boiler Algemeen Deze installatie-instructie behoort bij de ATAG RVS boilers van 150 liter B150 H/V. Deze boilers kunnen in combinatie met de 6, 8 of 10 kW warmtepomp worden geïnstalleerd. Hierbij wordt het tapwater in de boiler opgewarmd door middel van het cv-water dat van de warmtepomp afkomstig is. ATAG levert ook een staande 200 liter boiler (CBS200WP). Voor toepassing van een CBS200WP moet een aparte aansluitset WA000001 (driewegklep en boilersensor) toegepast worden. Hierbij worden aparte instructies meegeleverd. Zie ook bijlage 6.

Installeren verticale 150 l Boiler Bij het monteren en installeren van de B 150 V moeten de volgende werkzaamheden achtereenvolgend worden uitgevoerd: - Teken de vijf bevestigingspunten van de warmtepomp en boiler met behulp van aftekenmal en de waterpas af; - Boor de vijf 10 mm gaten, breng de S10 pluggen aan en monteer de boiler-ophangbeugel op de onderste positie; - Verwijder de mantel van de boiler; - Hang de boiler op aan de beugel voor de boiler; - Neem de achtermantel van de warmtepomp uit de verpakking; - Monteer de vier 28 mm wartelmoeren en knelringen van de achtermantel (deze worden geleverd bij de warmtepomp) op de vier boileraansluitingen; - Positioneer de achtermantel van de warmtepomp zodanig dat de vier aansluitingen over de aansluitingleidingen van de boiler schuiven.

Laat de achtermantel nu verder zakken, net zolang tot de twee geboorde gaten zichtbaar zijn door de twee gaten in de achtermantel; - Breng de drie houtdraadbouten aan en draai deze vast; - Draai de vier wartelmoeren tussen de boiler en de warmtepomp handvast aan en trek deze na met passende steeksleutel; - Sluit de 12-polige boilerconnector aan op de 12-polige connector die achter uit de elektronische regelaar van de warmtepomp komt; - Installeer een inlaatcombinatie met KIWA-keur vóór de koudwateraansluiting van de boiler. Sluit de afvoer van de inlaatcombinatie aan op de riolering.

Sluit de warmwaterleiding aan op de boiler; - Zorg ervoor dat het complete cv-systeem met koud water is schoongespoeld alvorens deze met het toestel te verbinden; - Sluit de afvoer van het overstortventiel via een open verbinding aan op de riolering; - Ga nu verder met de installatie van de warmtepomp (zie installatiehandleiding warmtepomp paragraaf 1). Monteer de mantel van de boiler en warmtepomp pas als allerlaatste om beschadigingen hieraan te voorkomen, dus pas na het vullen en ontluchten.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 24 Installeren horizontale 150 l boiler wandmodel Bij het monteren en installeren van de verticale B 150 H moeten de volgende werkzaamheden achtereenvolgend worden uitgevoerd: - Teken de vijf bevestigingspunten van de warmtepomp en boiler met behulp van aftekenmal en het waterpas af De aftekenmal is zowel te gebruiken voor montage van de boiler links als rechts van de warmtepomp. Installatie rechts van de boiler verdient de voorkeur i.v.m.

Sluit de warmwaterleiding aan op de boiler; - Zorg ervoor dat het complete cv-systeem met koudwater is schoongespoeld alvorens deze met het toestel te verbinden; - Sluit de afvoer van het overstortventiel via een open verbinding aan op de riolering; - Sluit de 12-polige boilerconnector aan op de 12-polige connector die achter uit de elektronische regelaar van de warmtepomp komt; - Ga nu verder met de installatie van de warmtepomp (zie installatiehandleiding warmtepomp paragraaf 1.5). Monteer de mantel van de boiler en warmtepomp pas als allerlaatste om beschadigingen hieraan te voorkomen, dus pas na het vullen en ontluchten.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 26 2. INBEDRIJFSTELLING 2. 1 Vullen en ontluchten Broncircuit Indien het grondboorbedrijf de wisselaar heeft afgeperst op minimaal 6 bar en heeft afgevuld met waterglycol, hoeft het broncircuit alleen op druk te worden gebracht. Om het broncircuit (bij) te vullen en te ontluchten moeten de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd: - Sluit de slang aan op het waterglycol-reservoir. Alvorens de slang met de vul-/aftap-aansluiting te koppelen, laat u eerst de slang vol lopen zodat lucht die zich in de slang bevindt niet in het broncircuit wordt gebracht; - Draai de ontluchtingsnippel op de bron-ontluchter open; - Indien er afsluiters in het circuit geplaatst zijn, open dan eerst de afsluiter in de “bron-uit” leiding.

De lucht wordt nu uit de grondleidingen geperst; - Vul het broncircuit door achtereenvolgens het waterglycolmengsel onder druk in het broncircuit te persen. Controleer op lekkage en corrigeer zo nodig. Open de afsluiter in de “bron-in” leiding zo gauw de meeste lucht uit het circuit geblazen is; - Controleer tijdens het vullen de druk op de bronmanometer in het broncircuit. Sluit de vulkraan zo gauw de druk in het broncircuit ca. 2 bar bedraagt; - Koppel na het vullen van het broncircuit de slang los. Nadat het broncircuit gevuld is moet eerst het cv-circuit gevuld en ontlucht worden op verdelers vloerverwarming (radiatoren) e. d. Daarna mag pas de stekker in de wandcontactdoos worden geplaatst en zullen de bron circulatiepomp en de cv-circulatiepomp de nog aanwezige lucht uit de beide circuits drukken. Controleer daarbij nogmaals de druk.

Cv-circuit De vul-/aftapkraan aan de cv-zijde wordt gebruikt bij het vullen van het cv-circuit. Om het vullen en het ontluchten goed en snel te laten verlopen moet de cv-circulatiepomp stil staan. Om het cv-circuit te vullen en te ontluchten moeten de volgende werkzaamheden worden uitgevoerd: - Sluit de slang aan op de waterleiding.

Alvorens de slang met de vul-/aftapaansluiting te koppelen, laat u eerst de slang vol lopen zodat lucht die zich in de slang bevindt niet in het cv-circuit wordt gebracht; - Controleer of de ontluchtingsnippel op de cv-ontluchter open staat; - Indien de warmtepomp in combinatie met een boiler wordt geplaatst moet de 3-wegklep met de hand in de middenstand worden gezet; - Vul het cv-circuit door achtereenvolgens de waterkraan en de vulkraan open te draaien. Zorg ervoor dat de vul-en waterkraan geheel openstaan, zodat de lucht uit het radiatorcircuit wordt gedrukt. Open en sluit tijdens het vullen alle radiatorontluchtingskraantjes. Doorloop daarbij de installatie van boven naar beneden. Controleer op lekkage en corrigeer zo nodig. Open de afsluiter in de cv-aanvoerleiding zodra de meeste lucht uit het circuit is geblazen; - Controleer tijdens het vullen de druk op de cv-manometer.

Sluit de vulkraan zodra de druk in het cv-circuit ca. 2 bar bedraagt; - Koppel na het vullen van het cv-circuit de slang los. Vullen en ontluchten van boilercircuit: - Open hoofdkraan, stopkraan van de inlaatcombinatie en alle warmwaterkranen; - De boiler wordt nu gevuld. Ga door met vullen totdat er een constante waterstroom uit alle kranen komt; - Draai vervolgens alle warmwaterkranen dicht.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 27 2. 2 Inbedrijfname Energion warmtepomp. 1. Installeer het toestel volgens de beschrijving in 1. 4 Montage en installatie 2. Sluit de benodigde kabels aan op de nieuwe regelunit: a. Compressorkabel b. Drukschakelaarkabel c. Optioneel: de driewegklepkabel koelunit, rechter zijkant regelunit, Let op: plaats connector onder de CV-pomp. d. Plaats de beide pompkabels, in de connector net boven de pompen in de regelunit. e. Sluit de optionele boilersensor nog niet aan, maar laat voorlopig het overbruggingsweerstandje zitten (2,1 kOhm). f. Monteer de eventueel boilerdriewegklepkabel, let op de blauwe Nuldraad in de onderste, de zwarte draad in de L’, en de bruine draad in de L’’ (bovenste) 3. Sluit de 400 V voedingkabel aan op het aansluitblok. Bij enkelvoudige aansluiting brug niet verwijderen.

ADVIES: pas een vaste aansluitkabel met werkschakelaar toe. 4. Bij aflevering is in het X1 stekkerblok van de regelunit een 2,1 kOhm weerstand geplaatst ter overbrugging van de boilersensor. 5. Controleer of aan de rechterkant de CV-pompkabel boven en driewegklepkabel onder zit. 6. Zet spanning op de regelunit. 7. Kies het “statusmenu” door de + en i -toets tegelijk 3 seconden in te drukken 8. Controleer bij S 05 of de tijd goed staat. 9. met + door naar S 2, schakel de ontluchting in, beide pompen gaan nu draaien, controleer of de beide circuits goed lopen. Start en stop de ontluchting af en toe. 10. Lopen de pompen goed, schakel dan S 40, de opstarttest, aan. 11. Maak toestel spanningsloos en zet het weer onder spanning, de opstartfase moet zonder foutmelding doorlopen worden. 12. Test eventueel eerst de optionele koeling door koelvraag te genereren.

Als de buitentemperatuur te laag is koelt de warmtepomp niet. Plaats eventueel een hulpsensor, en controleer de werking. (bij V 12 wordt getoond of koelvraag wordt gehonoreerd) 13. Schakel door naar verwarming en zet de kamerthermostaat hoog, controleer: a.

Loopt de warmtepomp zonder bijgeluiden b. Het temperatuurverschil tussen CV-aanvoer en retour 6 tot 10 °C bedraagt. c. Het temperatuurverschil tussen Bron-in en -uit 3 tot 5 °C bedraagt 14. Verwissel nu eventueel de overbruggingsweerstand voor de boilersensor. Dit geeft even fout 73, daarna gaat de warmtepomp de boiler opwarmen. 15. Controleer na ca. 1 uur of de boiler goed is opgewarmd LET OP: Maak het toestel NOOIT spanningsloos als de compressor draait.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 28 3. REGELING EN DIAGNOSE De ATAG warmtepomp is uitgerust met een elektronische regelunit, en een in het frontpaneel gemonteerde display met tiptoetsbediening. De warmtepomp zal met deze hoogwaardige elektronica volledig automatisch en zo energie zuinig als mogelijk aan de verschillende comfortbehoeftes voldoen.  Warmtevraag voor woningverwarming vanuit een normale kamerthermostaat,  Koelvraag door de koelschakelaar op koelen te zetten  Warmwatervraag indien warm water wordt getapt, of de boiler is afgekoeld. In verband met de hoge eisen die een warmtepomp aan het afgiftesysteem stelt om optimaal te kunnen functioneren zijn in de bijlagen, naast een globale uitleg over de werking van de warmtepomp, ook een aantal systeemadviezen opgenomen. 3.

1 Weergaven en instellingen Om de automatische afhandeling van de warmtevraag zo goed mogelijk af te stemmen op de verwarming – en/of koelinstallatie in de woning, kunnen een aantal instellingen door de installateur worden aangepast. Dit installateursmenu is voor de gebruiker niet toegankelijk. Wel kunnen een bep gen door de gebrerkt aantal instellin uiker worden aangepast als daar behoefte aan bestaat, op deze manier kan het toestel worden ingesteld op eventuele specifieke gebruikerswensen. Het is verstandig om hiervoor de gebruikershandleiding zorgvuldig te lezen en bij vragen contact op te nemen met uw installateur. Daarnaast bestaat de mogelijkheid om een aantal door de warmtepomp gemeten waarden uit te lezen. Display In normale toestand laat het display de bedrijfstoestand zien. Dit wil zeggen dat altijd te zien is wat de Warmtepomp aan het doen is.

De weergegeven temperatuur op de eerste regel van het display is de temperatuur van het water dat warmtepomp in het CV systeem brengt. Dit noemt men de CV-aanvoertemperatuur. Vanuit deze bedrijfstoestand kunnen we een aantal menu´s doorlopen worden. In deze menu’s kunnen een aantal temperaturen en instellingen bekeken worden Verder kan men een aantal zaken instellen door het bedienen van de toetsen i, + en – op het bedieningsfront.

Verwarming ##°C Pompen naloop De compressor is juist uitgeschakeld, de pompen draaien de bij s12 ingestelde tijd na. Verwarming ##°C antipendeltijd Er is warmtevraag, de compressor start niet omdat de tijd sinds de vorige start korter is dan de anti-pendeltijd. Verwarming ##°C Energie balans V Er is warmtevraag maar deze wordt nog niet afgehandeld omdat nog niet aan alle startcriteria voor de meest energiezuinige bedrijfssituatie is voldaan. Verwarming ##°C Energie balans N De warmtevraag is beëindigd, maar de compressor loopt nog omdat deze zich in de energiebalansregeling bevindt. Verwarming ##°C contact 1 dicht Er is warmtevraag, maar de warmtepomp is geblokkeerd omdat het externe contact 1 gesloten is Verwarming ##°C met E-hulpverw. Er is warmtevraag, de compressor loopt samen met het hulpverwarmingselement.

Verwarming ##°C vloerdrogen Het vloerdroogprogramma is ingeschakeld (instellen bij S39 in het instellingenmenu). Verwarming ##°C Noodbedrijf Er is warmtevraag en het noodbedrijf s04 is ingeschakeld. Alle warmte wordt nu geleverd door het elektrisch element.

Boiler ##°C Pompen voorloop Er is boilervraag, de CV-pomp draait, wacht op voorwaarden om compressor te starten. Boiler ##°C Compressor loopt Er is boilervraag, de compressor loopt, en levert warmte aan de boiler. Boiler ##°C Pompen naloop De boiler is opgewarmd tot de ingestelde temperatuur, de restwarmte uit de warmtepomp wordt in de boiler gebracht. Boiler ##°C kontact 1 dicht Er is boilervraag, maar de warmtepomp is geblokkeerd omdat het externe contact 1 gesloten is. Boiler ##°C met E-hulpverw. Er is boilervraag, en de boiler wordt opgewarmd met het elektrisch element. instelling S21 Boiler ##°C Legionella safe De boiler wordt opgewarmd tot de legionella-veilige temperatuur, (instellen bij S26 in het instellingenmenu). Boiler ##°C Noodbedrijf Er is boilervraag en het noodbedrijf is ingeschakeld.

De boiler wordt met het elektrisch element opgewarmd (instellen bij S04 in het instellingenmenu). Koeling ##°C Aan Er is koelvraag, de CV-pomp en de bronpomp draaien, de driewegklep in de koelunit is omgeschakeld voor koelbedrijf. Koeling ##°C antipendeltijd De koeling heeft zijn setpointtemperatuur bereikt en wacht tot de temperatuur daar 2 °C boven komt.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 31 Weergave menu Bij de eerste keer indrukken van de i-toets komt men in het weergavemenu. De + loopt van weergave v1 naar v2 en verder. De – loopt weer terug. Zie voor de betekenis van de weergaven tabel 2. Tabel 2: Beschrijving Weergave menu Regelunit Energion Display weergave Beschrijving v01 Bron in Temp. ##°C Weergave van de actuele Bron-in temperatuur, sensor 01 op het linker bron-pompblok v02 Bron uit Temp. ##°C Weergave van de actuele Bron-uit temperatuur, sensor 02 op het linker bron-pompblok v03 CV-retour Temp. ##°C Weergave van de actuele CV-retour temperatuur, sensor 03 op het rechter CV-pompblok v04 CV-aanvoer Temp. ##°C Weergave van de actuele CV-aanvoer temperatuur, sensor 04 op het rechter CV-pompblok v05 Verdamper Temp. ##°C Weergave van de actuele verdamperintredetemperatuur in het koudemiddelcircuit van de warmtepomp.

v06 Boiler Temp. ##°C Weergave van de actuele boilertemperatuur. v07 Warmwater Inschakel ##°C Dit is de temperatuur waarvan af de boiler weer wordt opgewarmd v08 Warmwater Setpoint ##°C Insteltemperatuur van de boiler v09 Buiten Temp. ##°C Weergave actuele buitentemperatuur v10 CV-aanvoer Setpoint ##°C Weergave actuele CV-setpointtemperatuur, s06 v11 Kamerthermo- staat vraag ### Weergave van de kamerthermostaat vraag. AAN of UIT v12 Koeling vraag ### Weergave van de koeling vraag. AAN of UIT Instellingen Menu voor de gebruiker Voor de gebruiker zijn slechts een beperkt aantal instellingen te wijzigen, bij het doorlopen van dit gebruikerinstellingenmenu worden de installateursinstellingen overgeslagen. LET OP: Aan dit overslaan van instellingen merkt de installateur dat hij in het gebruikers instellingenmenu zit. Als men in het installateurmenu op “–“ drukt wordt het menu niet verlaten.

INSTALLATIEHANDLEIDING ATAG ENERGION WARMTEPOMPEN 32 3. 3 Instellingen menu voor de Installateur Voor de installateur is een settingmenu met alle instellingen bereikbaar door het indrukken van + i en tegelijk gedurende 3 seconden. Terugkeren in het bedrijfstoestanden menu door kort op + i en tegelijk te drukken. Tabel 4:Beschrijving instellingen Regelunit ATAG Energion Warmtepomp Installateursniveau Niveau activeren met + en i 3 sec. vasthouden Wijzigen i, dan + of -, dan i gedurende 3 seconden vasthouden Display weergave default min max Beschrijving instelbare parameters s01 Status n. v. t. s02 Ontluchting cyclus ### UIT UIT AAN In- of uitschakelen van de ontluchtingscyclus. Bij inbedrijfname dient de ontluchtingscyclus te worden ingeschakeld. De warmtepomp zal nu gedurende 24 uur de CV- en bronpomp laten lopen waarbij het systeem ontlucht wordt.

s03 Bivalent be- drijf Tamb< ##°C -5 -9 5 Instelling van de buitentemperatuur waarboven de warmtepomp nooit het elektrisch element zal bijschakelen voor bijverwarming. Onder deze temperatuur is bivalent bedrijf toegestaan, d. w. z. kan het elektrisch hulpverwarmingselement worden ingeschakeld als de bij S15 ingestelde tijd is verstreken. s04 Noodbedrijf Elektrisch ### UIT UIT AAN Inschakelen van het elektrisch noodbedrijf kan zinvol zijn als nog geen bron aanwezig is, storing geeft, of als er een storing aan de warmtepomp is. Alle gevraagde verwarmings- en warmwaterfuncties worden met het elektrisch verwarmingselement uitgevoerd. s05 Tijd ##. ## Uur 0:00 Instellen van de tijd, in 24 uurs notatie.

De tekst gaat verder in het volledige PDF-bestand